Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը ներկայացնում է տնտեսական և սոցիալական բարեփոռումների համալիր ծրագիր, որի նպատակն է երկրի տնտեսական զարգացումը խթանելը, բիզնես միջավայրը պարզեցնելը և սոցիալական ապահովվածությունը բարձրացնելը։
Տնտեսական բարեփոռումներ
Ծրագրի հիմնաքարերից է հարկային համակարգի բարեփոռումը, որը նախատեսում է տարբեր կատեգորիաների ձեռնարկատերերի համար հարկային պարտավորությունների պարզեցում և կանխատեսելիություն։
Հարկային ռեժիմի փոփոխությունները կկիրառվեն հետևյալ կերպ․
Միկրոբիզնեսի համար: Տարեկան 60 միլիոն դրամից ոչ ավելի շրջանառություն ունեցող ձեռնարկատերերը կազատվեն շրջանառության հարկի կիրառումից՝ իրենց բիզնեսը վարելու համար զրո հարկի ռեժիմ ունենալու։
Փոքր բիզնեսի համար: Տարեկան 60-ից մինչև 180 միլիոն դրամ շրջանառություն ունեցող փոքր բիզնեսի համար շրջանառության հարկը կսահմանվի տարեկան 1 տոկոսի չափով։
Մեծ բիզնեսի համար: Տարեկան 180 միլիոն դրամից ավելի շրջանառություն ունեցող բիզնեսի ներկայացուցիչները կներառվեն ավելացված արժեքի հարկի (ԱԱՀ) և շահութահարկի համակարգում։ ԱԱՀ-ի չափը կկազմի 17 տոկոս, իսկ շահութահարկը՝ 14 տոկոս։
Հարկային դրույքաչափերի բարձրացումը կկատարվի միայն հանրաքվեի միջոցով և ոչ շուտ քան տվյալ դրույքաչափն ընդունելուց 2 տարի անց՝ ապահովելով հարկատվողների համար կայուն և կանխատեսելի միջավայր։
Բացի այդ, կառավարությունը նախատեսում է ֆինանսական և ոսկու ոլորտի զարգացումը՝ Հայաստանին դարձնելով տարածաշրջանային ֆինանսական կենտրոն։
«Զվարթնոց» օդանավակայանի տարածքում ազատ առևտրի գոտի: «Զվարթնոց» օդանավակայանի տարածքում կստեղծվի ազատ առևտրի կամ օֆշորային գոտի՝ ֆինանսական և ոսկու ոլորտում Հայաստանին դարձնելու ռեգիոնալ «հաբ»։ Այս գոտում կներառվի միջազգային բիզնես գրանցելու և վարելու, ինչպես նաև կրիպտոարժույթներ թողարկելու և շրջանառելու համար նախատեսված բիզնես գոտի։
Թանկարժեք մետաղների կենտրոն: «Զվարթնոցի» տարածքում կգործի միջազգային կենտրոն, որը կներառի թանկարժեք մետաղների մեծ պահեստարան (Սինգապուրի մոդելի նմանությամբ), հումքի վերամշակման գործարան և ազգային կրիպտոարժույթ, որը կապակցված է 1 գրամ ոսկու հետ։
Օրենսդրական հիմք: Կստեղծվի բարենպաստ օրենսդրական միջավայր՝ թանկարժեք մետաղների և կրիպտոարժույթների շրջանառության համար՝ Հայաստանին վերածելու տարածաշրջանային ֆինանսական կենտրոնի։
Սոցիալական ապահովվածության բարելավում
Ծրագրի հիմնական ուղղություններից է նաև սոցիալական ապահովվածության բարձրացումը։
Նվազագույն աշխատավարձի բարձրացում: 2027 թվականից սկսած՝ նվազագույն աշխատավարձը կսահմանվի 150.000 դրամի չափով։
Կենսաթոշակի նվազագույն չափի բարձրացում: 2027 թվականից փուլային տարբերակով կենսաթոշակի նվազագույն չափը կսահմանվի 100.000 դրամի չափով։
Թոշակների ինդեքսավորում: Յուրաքանչյուր տարի թոշակների չափը կավելացվի/ինդեքսավորվի՝ նախորդ տարվա ինֆլյացիայի չափով։
Տարածաշրջանային զարգացում
Ծրագիրը նախատեսում է նաև տարածաշրջանների զարգացմանը նպաստող միջոցներ։
Գյումրիի զարգացում: Գյումրի քաղաքում կստեղծվի ազատ տնտեսական գոտի և հարկային ռեժիմի առումով «ազատ քաղաքի» ռեժիմ՝ խթանելու տեղական տնտեսությունը։
Էջմիածնի զարգացում: ՀՀ հոգևոր մայրաքաղաք Էջմիածինը կդառնա միջազգային զբոսաշրջային կենտրոն՝ զարգացնելով տուրիզմը և ստեղծելով նոր աշխատատեղեր։
Կրթության բարեփոռում
Կառավարությունը նախատեսում է կրթական համակարգում ռադիկալ փոփոխություններ։
Անվճար կրթություն: 2028 թվականից սկսած՝ պետական և համայնքային պատկանելություն ունեցող բոլոր կրթօջախները (մանկապարտեզներ, դպրոցներ, միջին մասնագիտական հաստատություններ և բարձրագույն ուսումնական հաստատություններ) կաշխատեն անվճար։
Պարտքերի մեղմացում
Ծրագրի մաս է կազմում նաև բիզնես միջավայրի ապակայունացումը։
Վարկային պարտքերի մեղմացում: Մինչև 5 միլիոն դրամի չափ վարկային պարտավորությունների մասով առաջացած բոլոր տույժ-տուգանքները կչեղարկվեն՝ աջակցելու բիզնեսին։